Kitāb al-Ṣalāhİbn Kayyim

ilk secdede olduğu gibi. Sonra tekbir getirerek başını kaldırır, dizlerinden ve uyluklarından destek alarak ayaklarının ön kısmı üzerinde doğrulurdu (1).

Mālik b. Huveyris şöyle demiştir: “Resûlullah sallallahu aleyhi ve sellem, namazının tek sayılı bir rekâtında olduğunda (2), doğrulup tam olarak oturmadan ayağa kalkmazdı” (3).

Buna istirahat oturuşu denir. Onun sallallahu aleyhi ve sellem bu oturuşu yaptığı şüphesizdir. Ancak bunu, tecāfī ve benzeri duruşlar gibi namazın sünnetlerinden ve kılınış şekillerinden biri olduğu için mi, yoksa yaşı ilerleyip bedeni ağırlaştığında buna ihtiyaç duyduğu için mi yapmıştır? İkinci ihtimal iki sebeple daha kuvvetli görünmektedir:

Birincisi: Bu yorum, söz konusu rivayet ile Vāil b. Hucr’un hadisini (4) ve Ebu Hüreyre’nin “O, ayaklarının ön kısmı üzerinde doğrulurdu” rivayetini bağdaştırmaktadır.

İkincisi: Onun davranışlarını gözlemlemeye herkesten daha fazla özen gösteren sahabiler

(1) Tirmizī (288), bu hadisi Hālid b. İlyās → Taw’ama’nın mevlâsı Sālih → Ebū Hüreyre (Allah ondan razı olsun) yoluyla rivayet etmiştir: “Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem, namazda ayaklarının ön kısmı üzerinde doğrulurdu.” Tirmizī, “Hālid b. İlyās, hadis âlimlerine göre zayıftır” demiştir. Elbānī de el-İrvā’da (362) hadisi zayıf kabul etmiştir. (2) Dād nüshasında: “idhā nahada” (ayağa kalktığında). (3) Buhārī (823) rivayet etmiştir. (4) Ebū Dāvūd (736), Abdülcebbār b. Vāil’in babası aracılığıyla Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem’den aktardığı şu rivayeti nakletmiştir: “Ayağa kalkarken de dizleri üzerinde doğrulur, uyluğundan destek alırdı.” Abdülcebbār’ın babasına yetişmediği daha önce belirtilmiştir.
الأولى، ثُمَّ يرفع رأسه مكبِّرًا، وينهض على صدور قَدَمَيه، معتمدًا على رُكْبَتيه وفَخِذيه (١). وقال مالك بن الحويرث: «كان رسول الله ﷺ إذا كان (٢) في وترٍ من صلاته لم ينهض حتى يستوي قاعدًا» (٣). فهذه تُسَمَّى جلسة الاستراحة، ولا ريب أنَّه ﷺ فعلها، ولكن هل فَعَلها على أنَّها من سنن الصَّلاة وهيئاتها كالتَّجافي وغيره، أو لحاجته إليها لما أسنَّ وأخذه اللَّحم؟ وهذا الثَّاني أظهر؛ لوجهين: أحدهما: أنَّ فيه جمعًا بينه وبين حديث وائل بن حجر (٤)، وأبي هريرة: «أنَّه كان ينهض على صدور قدميه». الثَّاني: أنَّ الصَّحابة الذين كانوا أحرص النَّاس على مشاهدة أفعاله
(١) أخرجه الترمذي (٢٨٨) من طريق خالد بن إلياس عن صالح مولى التوأمة عن أبي هريرة ﵁ قال: «كان النَّبيُّ ﷺ ينهض في الصَّلاة على صدور قدميه». قال الترمذي: «وخالد بن إلياس هو ضعيفٌ عند أهل الحديث». وضعَّفه الألباني في الإرواء (٣٦٢). (٢) ض: «إذا نهض». (٣) أخرجه البخاري (٨٢٣). (٤) أخرجه أبوداود (٧٣٦) من حديث عبد الجبار بن وائل عن أبيه عن النبيِّ ﷺ: «وإذا نهض نهض على ركبتيه، واعتمد على فخذه». وقد تقدَّم أنَّ عبد الجبَّار لم يدرك أباه.

Şirket

  • Hakkımızda
  • Fiyatlandırma
  • Neden Çevirelim?

Destek

  • Bize ulaşın
  • Hata bildir
  • Bize destek olun
  • Bağış yap
  • Yapay Zeka Mücadele Arenası

Bizi takip edin

© 2026 Kutub. Tüm hakları saklıdır.
Şartlar ve koşullarGizlilik politikasıÇerezler