Kitāb al-Ṣalāhİbn Kayyim

ve tam bir teslimiyet gösterdiğinde, geriye (1) ihtiyacını arz etmesi, özür dilemesi ve kusurlarından arınmayı istemesi (2) kalır. Bu sebeple ona, hizmete hazır bir kulun duruşunu alması meşru kılınmıştır. Böylece dizlerinin üzerine çökmüş, kendisini efendisinin huzuruna bırakan kimsenin hâlini (3) almış, ümit ve korku içinde O’na özürlerini sunan, kötülüğü emreden nefsine karşı O’ndan yardım isteyen (4) boynu bükük bir kul gibi davranmayı amaçlar.

Ardından, zikri tekrar tekrar söylemesi meşru kılındığı gibi, bu kulluğu da dörde tamamlanıncaya kadar tekrar tekrar yerine getirmesi (5) meşru kılınmıştır (6). Çünkü bu, maksada ulaşmada daha etkili olduğu gibi, teslimiyete (7) ve boyun eğmeye de daha çok sevk eder.

Namazın rükûunu, secdesini, kıraatini, tesbihini ve tekbirini tamamladığında ise namazın sonunda huşû içinde, tevazu ve teslimiyetle (8), dizlerinin üzerine çökmüş olarak oturması meşru kılınmıştır.

Bu oturuşta en eksiksiz ve en üstün selam ve tâzim ifadelerini sunar; bir selamlamanın yerine

(1) ض: “baghā” (istedi). (2) ض, هـ ve ط: “wa-tanadduluhu”. (3) ض nüshasında “al-‘abd” (kul) ilavesi vardır. (4) هـ: “musta‘īdhan” (sığınarak). ط: “mus‘idan”. (5) ط: “takarrur” (tekrar). (6) “ilā itmām .. marra” ibaresi ض nüshasında yoktur. (7) س: “wa-ar‘ā ..”. هـ: “.. istikānatihi” (onun boyun eğmesi). (8) هـ: “al-mutamaskin” (tevazu gösteren).
والاستكانة= بقي (١) سؤال حاجته واعتذاره وتنصُّلُه (٢)؛ فشَرَع له أنْ يتمثَّل في الخدمة، فيقصد فعل العبد الذَّليل جاثيًا على ركبَتَيه، كهيئة (٣) الملقي نفسه بين يَدَي سيِّده، راغبًا، راهبًا، معتذرًا إليه، مستعديًا (٤) إليه على نفسه الأمَّارة بالسُّوء. ثمَّ شَرَع له تكرار (٥) هذه العبوديَّة مرَّةً بعد مرَّةٍ إلى إتمام الأربع، كما شَرَع له تكرير الذِّكر مرَّةً بعد مرَّةٍ (٦)؛ لأنَّه أبلغ في حصول المقصود، وأدْعى إلى الاستكانة (٧) والخضوع. فلمَّا أكمل ركوع الصَّلاة، وسجودها، وقراءتها، وتسبيحها، وتكبيرها شُرِعَ له أنْ يجلس في آخر صلاته جلسة المتخشِّع المتذلِّل المستكين (٨)، جاثيًا على ركبتيه. ويأتي في هذه الجلسة بأكمل التَّحيَّات وأفضلها، عوضًا عن تحيَّة
(١) ض: «بغى». (٢) ض وهـ وط: «وتنضله». (٣) ض زيادة: «العبد». (٤) هـ: «مستعيذا». ط: «مسعدا». (٥) ط: «تكرر». (٦) «إلى إتمام .. مرة» سقطت من ض. (٧) س: «وأرعى .. ». هـ: « .. استكانته». (٨) هـ: «المتمسكن».

Şirket

  • Hakkımızda
  • Fiyatlandırma
  • Neden Çevirelim?

Destek

  • Bize ulaşın
  • Hata bildir
  • Bize destek olun
  • Bağış yap
  • Yapay Zeka Mücadele Arenası

Bizi takip edin

© 2026 Kutub. Tüm hakları saklıdır.
Şartlar ve koşullarGizlilik politikasıÇerezler