Kitāb al-Ṣalāhİbn Kayyim

çatıları üzerine çökmüş hâlde (1). “Bu meskenleri tanıyor musun?” diye sordu. Şu cevabı verdi: ‘Bu meskenleri de halkını da ne iyi tanırım! Bunlar, haksızlık ve hasedin helâk ettiği meskenlerin halkıdır (2). Haset, iyiliklerin nurunu söndürür; haksızlık ise bunu doğrular yahut yalanlar. Göz zina eder; el, ayak, beden ve dil de öyle (3). Cinsel organ ise bunu doğrular yahut yalanlar.’”

Sehl b. Ebī Umāme’nin güvenilir olduğunu Yahyā b. Maīn ve başkaları belirtmiştir (4). Müslim de onun rivayetine yer vermiştir. İbn Ebī’l-Amyā ise Beytülmakdis halkındandır (5). Rivayet bakımından durumu bilinmese de Ebū Dāvūd bu hadisi rivayet etmiş ve hakkında herhangi bir değerlendirmede bulunmamıştır. Bu da hadisin onun nezdinde hasen olduğunu gösterir (6).

Şöyle dediler: Bu, Enes’in namazın değiştirilmesi konusunda karşı çıktığı hususun, imamların namazı aşırı derecede uzatması olduğunu gösterir. Aksi hâlde Enes’in rivayetleri birbiriyle çelişirdi. Bu sebeple namazın kısa tutulmasıyla eksiksiz kılınmasını bir arada zikretmiştir.

Onun, “Arkasında namaz kıldığım hiçbir imamın namazı, Resûlullah’ın (sallallahu aleyhi ve sellem) namazından daha kısa ve daha eksiksiz değildi” sözü, namazın uzatılmasına karşı çıktığını açıkça göstermektedir. Bu husus, Enes’in kendisinden açıklanmış olarak da nakledilmiştir.

(1) Dād nüshasında: “‘alā ‘urfihā”. Bozuk bir okuyuştur! (2) Dād nüshasında: “Bunlar meskenlerdir.” (3) Sīn nüshasında: “Göz görür; el, dil, ayak ve beden de öyle.” (4) Bk. al-Mizzī, Tahdhīb al-Kamāl (12/172). (5) Dād nüshasında: “O ise …dendir.” (6) Şeyhülislâm İbn Teymiyye’nin Iqtidā’ al-Sirāt’taki (1/298) sözleri de buna benzerdir.
خاويةً على عروشها (١). قال: أتعرف هذه الدِّيار؟ قال: ما أعْرَفَني بها وبأهلها، هؤلاء أهل ديارٍ (٢) أهلكهم البغي والحسد. إنَّ الحسد يطفئ نور الحسنات، والبغي يصدِّق ذلك أويكذِّبه، والعين تزني، والكفُّ والقَدَم والجَسَد واللِّسان (٣)، والفَرْج يصدِّق ذلك أو يكذِّبه». فأمَّا سهل بن أبي أمامة فقد وثَّقه يحيى بن معين وغيره (٤)، وروى له مسلمٌ. وأمَّا ابن أبي العَمْياء فمِن (٥) أهل بيت المقدس، وهو وإنْ جُهِلَت حاله فقد رواه أبوداود وسكَتَ عنه؛ وهذا يدلُّ على أنَّه حسنٌ عنده (٦). قالوا: وهذا يدلُّ على أنَّ الذي أنكره أنس من تغيير الصَّلاة هو شِدَّة تطويل الأئمَّة لها، وإلَّا تناقضت أحاديث أنس؛ ولهذا جمع بين الإيجاز والإتمام. وقوله: «ما صلَّيْتُ وراء إمامٍ أخفَّ صلاة ولا أتمَّ من رسول الله ﷺ» ظاهرٌ في إنكاره التَّطويل. وقد جاء هذا مفسَّرًا عن أنس نفسه.
(١) ض: «على عرفها». تحريفٌ! (٢) ض: «هذه ديار». (٣) س: «والعين ترى والكف واللسان والقدم والجسد». (٤) انظر: تهذيب الكمال للمزِّي (١٢/ ١٧٢). (٥) ض: «فهو من». (٦) نحو كلام شيخ الإسلام ابن تيميَّة في اقتضاء الصِّراط (١/ ٢٩٨).

Şirket

  • Hakkımızda
  • Fiyatlandırma
  • Neden Çevirelim?

Destek

  • Bize ulaşın
  • Hata bildir
  • Bize destek olun
  • Bağış yap
  • Yapay Zeka Mücadele Arenası

Bizi takip edin

© 2026 Kutub. Tüm hakları saklıdır.
Şartlar ve koşullarGizlilik politikasıÇerezler