Kitāb al-Ṣalāh - İbn Kayyim - (الكتاب/114)

Birincisinde namazın kabul edileceği (1) nas ve icmâ ile sabittir. Bu (2), kişinin uyku veya unutma sebebiyle kaçırdığı gündüz namazını gece, gece namazını da gündüz kılmasıdır.

Nitekim Buhārī ve Müslim’in Sahih’lerinde (3), Enes (4) b. Mâlik radıyallahu anh aracılığıyla Hz. Peygamber sallallahu aleyhi ve sellemin şöyle buyurduğu sabittir: “Kim bir namazı unutur veya uyuyup kaçırırsa, bunun kefareti, hatırladığı zaman o namazı kılmasıdır.” Bu lafız Müslim’e aittir.

Müslim (5), yine Enes’ten şu rivayeti nakletmiştir: Resûlullah sallallahu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Biriniz uyuyarak veya unutarak namazı kaçırırsa, hatırladığı zaman onu kılsın. Çünkü Allah, ‘Beni anmak için namaz kıl (6)’ [Tâhâ/14] buyurur.”

Müslim’in Sahih’inde (7), Ebû Hüreyre radıyallahu anhtan şöyle rivayet edilmiştir: Resûlullah sallallahu aleyhi ve sellem, Hayber Gazvesi’nden (8) dönerken bir gece yol aldı. Uykusu gelince dinlenmek üzere konakladı ve Bilâl’e, “Bu gece bizim için nöbet tut” dedi. Bilâl kendisine takdir edildiği kadar namaz kıldı; Resûlullah sallallahu aleyhi ve sellem de uyudu

(1) هـ ve ط nüshalarında: “yuqbalu” (kabul edilir). (2) ض nüshasında “mā” kelimesi bulunmamaktadır. (3) Buhārī (597) ve Müslim (684). (4) ض nüshasında: “‘an Anas…” (Enes’ten…). (5) 684 numaralı hadis. (6) Müslim’deki hadis lafzında “aqim” (kıl), başında vav olmadan bu şekilde geçmektedir. Müslim’deki başka bir rivayette ise “wa-aqim” (ve kıl) şeklindedir. (7) 680 numaralı hadis. (8) ض nüshasında “hīna” (… zaman) kelimesi bulunmamaktadır. هـ nüshasında: “…‘an ghazwa” (…bir gazveden).

إحداهما: تُقْبَل (١) فيها بالنَّص والإجماع، وهي: ما (٢) إذا فاتته صلاة النَّهار بنومٍ أو نسيانٍ فصلَّاها باللَّيل، وعكسه. كما ثبت في "الصَّحيحين" (٣)، من حديث أنس (٤) بن مالك ﵁ عن النَّبيِّ ﷺ أنَّه قال: "مَنْ نسِي صلاةً أو نام عنها فكفَّارتها أنْ يصلِّيها إذا ذَكَرها". واللَّفظ لمسلمٍ. وروى مسلمٌ (٥)، عنه ــ أيضًا ـ قال: قال رسول الله ﷺ: "إذا رَقَد أحدكم عن الصَّلاة أو غَفَل عنها فلْيُصلِّها إذا ذَكَرها؛ فإنَّ الله يقول: ﴿أَقِمِ (٦) الصَّلَاةَ لِذِكْرِي﴾ [طه/١٤] ". وفي "صحيح مسلمٍ" (٧)، عن أبي هريرة ﵁: أنَّ رسول الله ﷺ حين قَفَل من غزوة (٨) خيبر سار ليلةً، حتى إذا أدْرَكَه الكَرَى عَرَّس، وقال لبلال: "اكْلَأْ لنا اللَّيل". فصلَّى بلالٌ ما قُدِّر له، ونام رسول الله ﷺ

(١) هـ وط: "يقبل". (٢) "ما" ليست في ض. (٣) البخاري (٥٩٧)، ومسلم (٦٨٤). (٤) ض: "عن أنس .. ". (٥) حديث (٦٨٤). (٦) كذا: ﴿أَقِمِ﴾ دون واو، في لفظ الحديث عند مسلم. وفي رواية عنده: (وأقم). (٧) حديث (٦٨٠). (٨) "حين" ليست في ض، وفي هـ: " .. عن غزوة".