Kitāb al-Ṣalāhİbn Kayyim

[Mâide/44]: “Bu, onların anladığı anlamda bir küfür değildir (1)” (2).

Abdurrezzāk şöyle demiştir: Bize Ma‘mer, İbn Tāvūs’tan, o da babasından nakletti: İbn Abbas’a, “Allah’ın indirdiğiyle hükmetmeyenler, işte onlar kâfirlerin ta kendileridir” [Mâide/44] ayeti soruldu. Şöyle cevap verdi: “Bu, onların işlediği bir küfürdür; ancak Allah’ı, meleklerini, kitaplarını ve peygamberlerini inkâr eden kimsenin küfrü gibi değildir” (3). Ondan gelen başka bir rivayette ise şöyle demiştir: “Dinden çıkarmayan bir küfürdür” (4).

Tāvūs şöyle demiştir: “Dinden çıkaran bir küfür değildir” (5).

Vekī‘, Süfyān’dan, o İbn Cüreyc’den, o da Atā’dan şöyle nakletmiştir: “Küfrün daha hafif bir derecesi, zulmün daha hafif bir derecesi ve fıskın daha hafif bir derecesi vardır” (6).

Atā’nın bu söylediği, Kur’an’ı anlayan kimse için onda açıkça görülür. Çünkü Allah, indirdiğinden başkasıyla hükmedeni kâfir diye adlandırdığı gibi, Resulüne indirdiğini inkâr edeni de kâfir diye adlandırmıştır (7). Ancak bu iki kâfir aynı durumda değildir.

(1) ض nüshasında: “Küfür değildir...”. هـ ve س nüshalarında: “... sizin anladığınız ...”. (2) Tahrici az önce verilmiştir. (3) Tahrici az önce verilmiştir. (4) Tahrici az önce verilmiştir. (5) Tahrici az önce verilmiştir. (6) Tahrici az önce verilmiştir. (7) س nüshasında: “Allah’ın indirdiği...”. ط nüshasında: “ve ... diye adlandırır”. Bundan sonraki beş yerde de ط ve هـ nüshalarında bu şekildedir.
[المائدة/٤٤]: "ليس هو بالكفر الذي يذهبون إليه (١) " (٢). وقال عبد الرزَّاق: أخبرنا معمر عن ابن طاووس عن أبيه قال: سُئِل ابن عباس عن قوله: ﴿وَمَنْ لَمْ يَحْكُمْ بِمَا أَنْزَلَ اللَّهُ فَأُولَئِكَ هُمُ الْكَافِرُونَ﴾ [المائدة/٤٤] قال: "هو بهم كُفْرٌ، وليس كَمَن كَفَر بالله وملائكته وكتبه ورسله" (٣). وقال في روايةٍ أخرى عنه: "كفرٌ لا ينقل عن المِلَّة" (٤). وقال طاووس: "ليس بكُفْرٍ ينقل عن المِلَّة" (٥). وقال وكيع عن سفيان عن ابن جريج عن عطاءٍ: "كفرٌ دون كفرٍ، وظلمٌ دون ظلمٍ، وفسقٌ دون فسقٍ" (٦). وهذا الذي قاله عطاء بيِّنٌ في القرآن لمن فهمه؛ فإنَّ الله سبحانه سمَّى الحاكم بغير ما أنزله كافِرًا، وسمَّى (٧) جاحِد ما أنزله على رسوله كافرًا. وليس الكافران على حَدٍّ سواء.
(١) ض: "ليس الكفر .. ". هـ وس: " .. تذهبون .. ". (٢) تقدَّم تخريجه قريبًا. (٣) تقدَّم تخريجه قريبًا. (٤) تقدَّم تخريجه قريبًا. (٥) تقدَّم تخريجه قريبًا. (٦) تقدَّم تخريجه قريبًا. (٧) س: "أنزله الله .. ". ط: "ويسمِّي"، وهكذا هو فيه وفي (هـ) في المواضع الخمسة الآتية.

Şirket

  • Hakkımızda
  • Fiyatlandırma
  • Neden Çevirelim?

Destek

  • Bize ulaşın
  • Hata bildir
  • Bize destek olun
  • Bağış yap
  • Yapay Zeka Mücadele Arenası

Bizi takip edin

© 2026 Kutub. Tüm hakları saklıdır.
Şartlar ve koşullarGizlilik politikasıÇerezler